RSSInne

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział IV

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział IV

| 7 lutego 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 564

Konstrukcja chłopskiego bohatera Na pytanie, o czym jest Kamień na kamieniu, Wiesław Myśliwski w wywiadzie z T. Raczkiem odpowiedział: „O życiu pewnego człowieka od kolebki do starości (…) Opowiada o losach bohatera i jego rodziny począwszy od XIX wieku do dziś. W jakimś sensie jest to rzecz o chłopskiej kulturze, o zamkniętym układzie kulturowym, który należy już do przeszłości. Symbolem i wyrazicielem tej odchodzącej przeszłości jest mój bohater” [1] Jest to więc powieść o Szymonie Pietruszce, przez niego samego […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział V

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział V

| 22 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 1 046

Świat opowiedziany We współczesnej prozie ludowość wiąże się bardzo mocno z problemami języka. Bardzo często wyraża się to w negacji wzorów tzw. języka literackiego, tworzącego ogólnie przyjęte i zrozumiałe kody. Nurt chłopski pokazał literaturze, że można mieć inny niż dotąd stosunek do języka. Już w okresie międzywojennym tworzyli pisarze rozumiejący doskonale, że odziedziczony po XIX wieku język polski, skonwencjonalizowany i krępujący jak gorset, jest niewystarczający. Istnieją […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VI

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VI

| 22 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 651

Odkrywanie źródeł chłopskiej kultury Zagadnienia związane ze źródłami, istnieniem i przyszłością kultury chłopskiej stanowią w powieści Kamień na kamieniu problemy wagi najwyższej. Aby rozpocząć bliższy z nimi kontakt, trzeba przytoczyć wielokrotnie powtarzany przez Myśliwskiego sąd. Będzie on bowiem niezbędnym drogowskazem naszych poszukiwań: „Jeśli chodzi o kulturę chłopską, to ja mam tu poglądy radykalne. Sądzę, że kultura chłopska się skończyła – w tym znaczeniu, w jakim ja […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VII

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VII

| 22 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 637

Chłopskie sacrum Stereotyp chłopa jako istoty religijnej głęboko zapadł w naszą świadomość. Dlatego spraw dotyczących religijności lub szerzej – kontaktu z sacrum, w tej pracy ominąć nie można. Tym bardziej że, co postaram się udowodnić, mają one silny związek z problematyką ciągłości i jej naruszenia. Mencwel formułuje sąd, że trudno dzisiaj jednoznacznie stwierdzić, czy „katolicyzm wytworzył tradycyjną kulturę chłopską, czy też tradycyjna kultura chłopska stworzyła […]

Czytaj dalej

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Uwagi wstępne

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Uwagi wstępne

| 21 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 1 610

Uwagi wstępne Zły Leopolda Tyrmanda ukazał się pod koniec grudnia roku 1955 i natychmiast stał się niekwestionowanym bestsellerem. O skali powodzenia powieści niech zaświadczą słowa samego autora, który w głośnym wywiadzie dla „Tygodnika Powszechnego” z roku 1981 tak wspominał tamten okres: „Zły wyszedł i stał się miażdżącym sukcesem. W życiu nie przyszłoby mi do głowy, że coś takiego może zaistnieć. Pamiętam, jak natknąłem się na ogromny ogonek, myślałem, że po masło, […]

Czytaj dalej

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 1

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 1

| 20 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 744

1. Sylwetka pisarza Leopold Tyrmand urodził się 16 maja 1920 roku w Warszawie, w rodzinie żydowskiej. Jego dom rodzinny nie był ortodoksyjnie żydowski, po wojnie pisarz przeszedł na katolicyzm i starał się nie afiszować swoim pochodzeniem. Ponoć rozpowiadał, że jest potomkiem szlachty kurlandzkiej, a nowe obowiązki religijne spełniał z gorliwością neofity. Maturę zdał w roku 1937, również w Warszawie. Rok później wyjechał do Paryża, gdzie studiował architekturę w Academie […]

Czytaj dalej

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 2

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 2

| 19 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 1 033

2. Okoliczności ukazania się Złego i opinie krytyków W poprzednim rozdziale wiele miejsca poświęciłem kontrowersjom dotyczącym autentyczności Dziennika 1954. Jest to ważne zagadnienie, ponieważ jeśli rzeczywiście powstawał on od stycznia do marca 1954 roku, to praca nad nim poprzedzała bezpośrednio pracę na Złym. I rzeczywiście, w posłowiu do dziennika Leopold Tyrmand pisał: „Dziennik kończy się jakby w połowie długiego wywodu, autoportretu z komentarzem i tłem, pośrodku zdania. Dlaczego tak nagle? […]

Czytaj dalej

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 3

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 3

| 18 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 596

3. W stronę tradycji „Romantyczny księżyc unosi się nad ruiną miasta i dochodzące z nor, jam, zaułków mordobicia stają się – znowu! – patetyczne. Tyrmand jest najdoskonalszą kontynuacją naszej romantycznej poezji, on przejął jej pióropusz, on pisze jej ciąg dalszy” [1]. Jest to fragment opinii Witolda Gombrowicza zawarty w jego Dziennikach. Próba wyznaczenia dominant pisarstwa Leopolda Tyrmanda. Spostrzegawczy czytelnik bez większych trudności […]

Czytaj dalej

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 4

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 4

| 17 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 503

4. Zły a folklor Spróbujmy przyjrzeć się najpierw temu, co sam Tyrmand ma nam do powiedzenia na temat Złego. W rozmowie z Wojciechem Wierzewskim mówi on: „Zły był powieściową wersją ballady ulicznej, a nie thrillerem czy powieścią detektywistyczną (…) Zły to »czarna Mańka« na 700 stronach czysta literacka fantazja z gatunku »rynsztokowej klechdy« (…) Jeśli weźmie pan pod uwagę moje zainteresowanie jazzem, muzyką balladowo-rynsztokową wywodzącą się z folkloru wielkomiejskiej […]

Czytaj dalej

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 5

O powieści Zły Leopolda Tyrmanda – Rozdział 5

| 16 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 700

5. W kręgu kultury masowej Analizując mocne osadzenie Złego w kręgach kultury masowej, chciałbym zająć się głównie powiązaniami powieści Leopolda Tyrmanda ze sztuką komiksu i literaturą kryminalno – sensacyjną. Odnaleźć i wskazać elementy wspólne dla tych tekstów. Według Kazimierza Koźniewskiego geneza Złego jest bezpośrednio związana z komiksem. „I oto Tyrmand, wówczas mój przyjaciel, już wtedy postać w Warszawie popularna, literat i dziennikarz, pokazał mi […]

Czytaj dalej

Pin It on Pinterest