RSSKamień na kamieniu Myśliwskiego

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział I

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział I

| 7 lutego 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 531

Uwagi wstępne Dlaczego właśnie Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego? Co skłoniło mnie do wyboru tej powieści? Jakie cele stawiam przed niniejszą pracą, a jakie są mi z założenia obce? Chciałbym, aby ten krótki wstęp był odpowiedzią na te pytania. Przytoczę słowa Leszka Bugajskiego, który po ukazaniu się w pięciu kolejnych numerach „Twórczości” Kamienia na kamieniu, dzielił się z czytelnikami obserwacjami dotyczącymi właściwości recepcji tego dzieła: „powieść […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział II

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział II

| 7 lutego 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 771

Wiesław Myśliwski a nurt chłopski Bardzo istotne dla zrozumienia twórczości Wiesława Myśliwskiego jest jego usytuowanie wobec zjawisk tzw. nurtu chłopskiego. Mam tu na myśli nie tylko miejsce pisarza w tym nurcie, jaki wyznaczyli mu krytycy, ale również jego własne widzenie tej problematyki. Różnią się one bowiem w dość znacznym stopniu. Źródeł nurtu chłopskiego w literaturze poszukuje się pod koniec XIX wieku. Zachodzące wtedy przemiany […]

Czytaj dalej

Kamień na Kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział III

Kamień na Kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział III

| 7 lutego 2002 | 1 Komentarz | Odsłon: 733

Wymowa tytułu Pierwszym krokiem do odkrycia najważniejszych sensów powieści Wiesława Myśliwskiego musi się stać pogłębiona analiza samego tytułu. Już na pierwszy rzut oka uderza jego symboliczność i niejednoznaczność. W samym utworze autor wyraźnie wskazuje na proweniencję tytułowych słów. Pochodzą one ze znanej piosenki ludowej, której fragment stanowi jednocześnie motto powieści: „Kamień na kamieniu, na kamieniu kamień, a na tym kamieniu jeszcze jeden kamień”. Tak więc pierwsze […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział IV

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział IV

| 7 lutego 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 444

Konstrukcja chłopskiego bohatera Na pytanie, o czym jest Kamień na kamieniu, Wiesław Myśliwski w wywiadzie z T. Raczkiem odpowiedział: „O życiu pewnego człowieka od kolebki do starości (…) Opowiada o losach bohatera i jego rodziny począwszy od XIX wieku do dziś. W jakimś sensie jest to rzecz o chłopskiej kulturze, o zamkniętym układzie kulturowym, który należy już do przeszłości. Symbolem i wyrazicielem tej odchodzącej przeszłości jest mój bohater” [1] Jest to więc powieść o Szymonie Pietruszce, przez niego […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział V

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział V

| 22 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 702

Świat opowiedziany We współczesnej prozie ludowość wiąże się bardzo mocno z problemami języka. Bardzo często wyraża się to w negacji wzorów tzw. języka literackiego, tworzącego ogólnie przyjęte i zrozumiałe kody. Nurt chłopski pokazał literaturze, że można mieć inny niż dotąd stosunek do języka. Już w okresie międzywojennym tworzyli pisarze rozumiejący doskonale, że odziedziczony po XIX wieku język polski, skonwencjonalizowany i krępujący jak gorset, jest niewystarczający. Istnieją […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VI

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VI

| 22 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 600

Odkrywanie źródeł chłopskiej kultury Zagadnienia związane ze źródłami, istnieniem i przyszłością kultury chłopskiej stanowią w powieści Kamień na kamieniu problemy wagi najwyższej. Aby rozpocząć bliższy z nimi kontakt, trzeba przytoczyć wielokrotnie powtarzany przez Myśliwskiego sąd. Będzie on bowiem niezbędnym drogowskazem naszych poszukiwań: „Jeśli chodzi o kulturę chłopską, to ja mam tu poglądy radykalne. Sądzę, że kultura chłopska się skończyła – w tym znaczeniu, w jakim ja […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VII

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VII

| 22 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 531

Chłopskie sacrum Stereotyp chłopa jako istoty religijnej głęboko zapadł w naszą świadomość. Dlatego spraw dotyczących religijności lub szerzej – kontaktu z sacrum, w tej pracy ominąć nie można. Tym bardziej że, co postaram się udowodnić, mają one silny związek z problematyką ciągłości i jej naruszenia. Mencwel formułuje sąd, że trudno dzisiaj jednoznacznie stwierdzić, czy „katolicyzm wytworzył tradycyjną kulturę chłopską, czy też tradycyjna kultura chłopska […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VIII

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział VIII

| 15 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 400

Odkrywanie źródeł chłopskiej kultury Zagadnienia związane ze źródłami, istnieniem i przyszłością kultury chłopskiej stanowią w Kamienia na kamieniu problemy wagi najwyższej. Aby rozpocząć bliższy z nimi kontakt, trzeba przytoczyć wielokrotnie powtarzany przez Myśliwskiego sąd. Będzie on bowiem niezbędnym drogowskazem naszych poszukiwań: „Jeśli chodzi o kulturę chłopską, to ja mam tu poglądy radykalne. Sądzę, że kultura chłopska się skończyła – w tym znaczeniu, w jakim ja ją […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział IX

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Rozdział IX

| 14 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 1 124

Kamień na kamieniu jako chłopski epos Na tle dotychczasowych ustaleń nietrudno stwierdzić, jakie zadanie twórcze podjął Wiesław Myśliwski, pisząc Kamień na kamieniu. Dzieło to wyrasta z dostrzeżenia wielkiej przemiany czasów, mającej fundamentalne znaczenie dla pewnej zbiorowości. Na skutek ważkich wydarzeń historycznych, nieodwracalnych przekształceń społecznych, świat chłopski w swej niemal pierwotnej postaci odchodzi w przeszłość. Aby ten świat, który przesuwa się w cień, opowiedzieć, trzeba było […]

Czytaj dalej

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Podsumowanie

Kamień na kamieniu Wiesława Myśliwskiego – Podsumowanie

| 14 stycznia 2002 | 0 Komentarzy | Odsłon: 378

Podsumowanie Świat prozy Wiesława Myśliwskiego jest światem zagęszczonych sensów. Nie sposób w jednej pracy objąć wszystkiego i mam świadomość niekompletności mojego odczytania Kamienia na kamieniu. Jednocześnie jednak powątpiewam, czy może istnieć naprawdę całościowa interpretacja tej powieści. W labiryncie znaczeń drogowskazem było dla mnie pojęcie „ciągłości”, rozumianej zresztą wielorako. „Ciągłość” tę, w różnorodności jej aspektów, starałem się tropić i odsłaniać. Zarazem ukazywałem te miejsca, w których następowało […]

Czytaj dalej

Pin It on Pinterest